Nieuwe onderwijsboeken mei

De afgelopen periode zijn opnieuw diverse onderwijsboeken verschenen. Wij-leren zet een selectie van nieuwe titels van verschillende uitgeverijen voor u op een rij. De beschrijvingen zijn afkomstig van de boekomslagen en geven niet de mening van de redactie van Wij-leren weer. Veel leesplezier!

Stevige leraren opleiden

Werken aan professionele identiteitsontwikkeling in de lerarenopleiding

Lerarenopleidingen hechten groot belang aan de ontwikkeling van de professionele identiteit van aanstaande leraren omdat dit bijdraagt aan sterke, veerkrachtige leraren. Hoewel er veel onderzoek is gedaan naar professionele identiteitsontwikkeling, is deze kennis vaak moeilijk toegankelijk en vraagt de toepassing ervan in de praktijk om een concrete vertaalslag. Stevige leraren opleiden maakt kennis over professionele identiteitsontwikkeling toegankelijk en direct toepasbaar voor lerarenopleiders in diverse contexten. In de eerste hoofdstukken wordt de basis gelegd: wat is professionele identiteitsontwikkeling, waarom is het belangrijk en hoe verloopt dit proces bij (aanstaande) leraren?

Vervolgens wordt besproken hoe identiteitsleren een plek krijgt binnen het curriculum, zowel gepland als spontaan, en hoe dit op de werkplek verder vorm krijgt. Ook wordt aandacht besteed aan de toetsing en evaluatie van identiteitsontwikkeling: hoe meet je de groei van startende leraren op dit vlak? Tot slot staat de cruciale rol van de lerarenopleider centraal: welke kennis, vaardigheden en houding zijn nodig om identiteitsleren effectief te begeleiden? Het tweede deel van het boek biedt een uitgebreid scala aan werkvormen die direct in de praktijk inzetbaar zijn. Deze werkvormen passen binnen een onderbouwde leerlijn en ondersteunen lerarenopleiders bij het stimuleren van identiteitsontwikkeling.

Stevige leraren opleiden bevat bijdragen van: Nollie Bekkers, Sander Berendsen, Frank Crasborn, Gisbert van Ginkel, Bob Koster, Chris Kroeze, Bruno Oldeboom, Rinny van der Meer, Paulien Meijer, Martine van Rijswijk, Gonny Schellings, Harmen Schaap, Tom Schoemaker, Marielle Theunissen, Marion van de Wijdeven.

Leren met hoofd, hart en handen

Studenten AANwezig door een schat aan activerende werkvormen

Stel je voor: een klas vol studenten die niet alleen aanwezig zijn, maar actief meedoen en met volle aandacht leren. Jij hoeft niet hard te werken, zij doen dat. Je lessen krijgen meer betekenis en je studenten leren met energie en plezier. Dat is onderwijs waarin hoofd, hart en handen in balans zijn. Het goede nieuws is: het kán. En nog beter nieuws is: jíj kunt het.
Elf Logische Lessen

In dit boek ontdek je hoe onderwijs volgens de Hoofd, Hart & Handen-aanpak er in de praktijk uitziet. De auteurs nemen je mee in elf Logische Lessen vol quick wins, herkenbare voorbeelden en praktische werkvormen die je direct kunt toepassen. Je leert hoe je studenten in beweging krijgt, hoe je lessen ontwerpt die raken en hoe je zorgt dat het geleerde beklijft.

  ‘Denk en doe zoals op de kleuterschool’
    ‘Gooi jezelf als eerste voor de bus’

Principes die werken en die persoonlijk, activerend en betekenisvol zijn.

De aanpak werd ontwikkeld door trainer en docent Sylvia Bronkhorst en onderwijskundige Julika Verhoeven. Zij werken al jaren met succes aan onderwijs waarin weten, voelen en doen elkaar versterken. Wat begon als een zoektocht naar gemotiveerde studenten, groeide uit tot een inspirerende en in de praktijk bewezen aanpak die zorgt voor eigenaarschap, motivatie en plezier in talloze klassen.
Voor wie is dit boek?

Dit boek is geschreven voor docenten en onderwijsprofessionals in het hoger en middelbaar beroepsonderwijs die voelen dat onderwijs leuker en beter kan. Die dromen van gemotiveerde studenten. En die vandaag nog willen beginnen met het anders doen.

Lezen voor waarden

Taalonderwijs en burgerschap in de klas

In veel klassen is de druk voelbaar: ontlezing, dalende taalvaardigheid en een online omgeving waarin desinformatie en polarisatie het gesprek verharden. Juist nu hebben jongeren taal nodig om feiten van frames te onderscheiden, hun ideeën helder te formuleren en zich in anderen te verplaatsen. Lezen voor waarden laat zien hoe deze dubbeluitdaging—geletterdheid én burgerschap—integraal is aan te pakken.

Van Reynaert, hiphop tot ChatGPT
Het boek vertrekt vanuit een helder idee: taal ís burgerschap. Verhalen, speeches en mediafragmenten fungeren als oefenplaats; de bundel biedt uitgewerkte lessen en werkvormen die direct inzetbaar zijn: close reading om framing en manipulatie te doorzien, gesprekstechnieken voor lastige thema’s, opdrachten rond actuele onderwerpen (van klimaat en migratie tot AI) en handreikingen om empathie en moreel redeneren doelgericht te ontwikkelen. Voorbeelden lopen van hiphopper Lijpe tot de Reynaert, van toespraken van Wilders tot ChatGPT.

De bijdragen zijn geschreven door leraren en wetenschappers die de klaspraktijk kennen. Het boek koppelt recente inzichten uit taal- en literatuurwetenschap, mediageletterdheid en burgerschapsdidactiek aan concrete, beproefde lessen. Met duidelijke instructies, differentiatie-opties en koppelingen aan doelen.

Wat je krijgt

• Direct inzetbaar en onderbouwd: heldere instructies, differentiatie en koppelingen aan kerndoelen en burgerschapsdomeinen;
• Ingebed in het curriculum: burgerschap via de taalvakken—minder losse projecten, zonder extra roosterdruk;
• Verhalen centraal: literatuur, speeches, mediafragmenten en jeugdboeken als ‘neutraal speelveld’ om te oefenen met empathie, dialoog, kritisch lezen en moreel redeneren;
• Zes delen klas-proof: uitgewerkte lessen, werkvormen en casussen—van popcultuur tot politiek debat, van klimaat tot AI;
• Gesprek in balans: technieken en routines voor het veilig, inclusief en doelgericht bespreken van gevoelige thema’s.

Voor wie
Docenten en lerarenopleiders Nederlands, maatschappijleer, geschiedenis, filosofie, Frans en Engels, plus schoolleiders en bestuurders die burgerschap structureel willen verankeren en tegelijk de taalontwikkeling willen versterken.  
 

Niks mis met extrinsieke motivatie

De praktische motivatiegids voor het voortgezet onderwijs

Motivatie staat al decennia hoog op de onderwijsagenda, maar in de klas blijft het vaak zoeken hoe je tieners echt aan het leren krijgt. Hoe komt dat? Ligt het aan deze generatie, aan social media of heeft ons onderwijssysteem zijn langste tijd gehad?

In een wereld vol afleiding is gerichte aandacht schaars en kwetsbaar. Leerlingen hebben hun leraren daarom harder nodig dan ooit. Zonder richting, structuur en houvast komen maar weinig tieners in beweging. Intrinsieke motivatie is prachtig, maar in de praktijk kunnen we niet zonder extrinsieke prikkels. En daar is niks mis mee.

Dit boek biedt een realistische kijk op motivatie en op jouw rol als leraar. De vele praktische tools en tips helpen je om je lessen nog motiverender te maken. Daarnaast zet het aan tot nadenken en goede gesprekken, ook over wat jou als leraar motiveert.

Niks mis met extrinsieke motivatie is geschreven voor leraren, en ook interessant voor leidinggevenden, onderwijskundigen en opleiders die willen bijdragen aan motiverend onderwijs.

Renske Dijkstra werkt als adviseur, spreker en coach. Ze begon als lerares Frans en werkte later als lerarenopleider. Nu ondersteunt ze scholen, teams en leiders bij de vormgeving van motiverend onderwijs. 

Zin in reflectie

40 reflectie oefeningen om je professionele ontwikkeling een boost te geven

Hoe zorg je dat je niet alleen dóórgaat, maar ook echt groeit van wat je meemaakt in je werk? Zin in reflectie laat zien hoe reflectie je helpt om scherp te blijven en met meer vertrouwen te handelen, juist in situaties waarin je moet improviseren. Met korte, praktische oefeningen zet je ervaringen om in inzicht en grip.

Reflecteren is bovendien urgenter dan ooit. Je komt als professional voortdurend situaties tegen waarop je niet voorbereid bent, zeker in deze tijd waarin werk en omstandigheden snel veranderen. Juist dan helpt reflectie om niet te blijven hangen in stress of routine, maar om ervaringen om te zetten in veerkracht en effectieve vervolgstappen. Zo blijf je wendbaar in het moment én sterker op de lange termijn.

Dit boek is gebaseerd op onderzoek en meer dan 30 jaar ervaring in het ondersteunen van professionele ontwikkeling. In 40 inspirerende reflectie-oefeningen brengen Fred Korthagen en Mischa Korthagen praktijk en theorie samen, van eenvoudige startpunten tot verdieping die echt iets in beweging zet. Je leert patronen doorbreken, je kwaliteiten bewuster inzetten en reflectie tot een vanzelfsprekend onderdeel van je werk maken. Het boek helpt bijvoorbeeld om los te breken uit vervelende interactiepatronen, nieuw leven te blazen in saaie vergaderingen en met meer vertrouwen in je werk te staan. Zo wordt reflecteren niet zwaar, maar juist plezierig en helpt het je vooruit.

Voor wie

Voor startende en ervaren professionals in alle sectoren, studenten en hun docenten of trainers. Ook teams en organisaties kunnen ermee aan de slag om de kracht van samen leren te ervaren. 
 

De kracht van open opdrachten

Gericht ruimte geven aan nieuwsgierigheid

Onderwijs gaat niet alleen over resultaten, maar ook over persoonsvorming, zelfstandigheid, betrokkenheid en samen leren. Als leerkracht help je leerlingen om zich bewust te worden van hun rol in de wereld en hun relatie met de wereld om hen heen. Open opdrachten bieden precies die ruimte: ze nodigen leerlingen uit om te ontdekken, hun eigen ideeën vorm te geven en te laten zien wat ze kunnen.

De kracht van open opdrachten laat zien hoe je grip krijgt op open opdrachten. Door bewust de principes achter succesvolle open opdrachten te gebruiken, kun je ze vaker en met vertrouwen inzetten. Het boek geeft je handvatten om open opdrachten te begeleiden en zo te ontwerpen dat ze richting geven, uitdagen en ruimte laten voor creativiteit. Of je nu werkt met methoden of in een vrijere setting, de aanpak in het boek helpt je om leerlingen betekenisvol te laten leren en groeien.

Onderwijs wordt krachtiger als leerlingen ruimte krijgen om te ontdekken over de wereld én over zichzelf. Ontdek hoe je een avontuurlijk pad vormgeeft waarin leren, verwondering en groei samenkomen.

Skillsgericht werken in het beroepsonderwijs

Zichtbare en toetsbare vaardigheden
Niet alleen kennis telt: studenten moeten laten zien wat zij kunnen. Omdat beroepen veranderen en technologie versnelt, zijn aantoonbare skills onmisbaar voor studievoortgang en een sterke arbeidsmarktpositie. Dit vraagt om onderwijs dat bekwaamheid zichtbaar en toetsbaar maakt in opdrachten, portfolio’s en beoordelingen, met overdraagbaar bewijs tussen opleidingen en instellingen. Skillsgericht werken in het beroepsonderwijs geeft daarvoor een compleet toepasbare aanpak.

Van leeruitkomsten naar portfolio’s
Het boek biedt voorbeelden en formats voor leeruitkomsten, helpt bij curriculum-mapping en introduceert een toetsmix met rubrics, praktijkbeoordeling en portfolio’s. Het maakt duidelijk hoe afspraken met het werkveld worden gemaakt, zodat beoordelingen herkenbaar zijn en stage- en werkopdrachten beter aansluiten. Ook laat het zien hoe digitaal en overdraagbaar bewijs van vaardigheden wordt ingericht (bijv. skillspaspoort/EUDI), waardoor studenten resultaten kunnen meenemen tussen vakken, teams en instellingen. Tot slot reikt het handvatten aan om op te schalen van module naar team en opleiding.

Aan de slag met:

    Ontwerpen van lessen op basis van leeruitkomsten en rubrics.
    Waarderen en erkennen van skills, ook buiten het lokaal (portfolio’s, microcredentials/Edubadges, deelcertificaten).
    Afstemmen met het werkveld met een gedeelde skillstaal (bijv. ESCO/CompetentNL).
    Bewijs meenemen met een skillspaspoort (bijv. EUDI-wallet), zodat resultaten bruikbaar blijven tussen opleidingen en instellingen.
    Borgen in de organisatie: afspraken en processen zodat goede pilots standaard worden.

Voor wie
Docenten, teamleiders, coördinatoren en opleidingsmanagers in mbo en hbo die hun onderwijs willen richten op aantoonbare skills. Van module tot opleiding, van bijscholing tot LLO-route.

Voorbereidend lezen en spellen in groep 2

Praktijkboek fonemisch bewustzijn

In groep 2 is het zinvol om kinderen gevoelig te maken voor de klanken in woorden. Anders gezegd: het is belangrijk het fonemisch bewustzijn te stimuleren. Dit is een effectieve voorbereiding op het succesvol leren lezen en spellen in groep 3. Dit praktijkboek bevat – met 36 direct toepasbare weeklesschema’s (voor elke week een nieuw schema) – de juiste oefening hiervoor. Voorbereidend lezen en spellen in groep 2 sluit aan bij deel 1 van het handboek Zo leer je kinderen lezen en spellen. De weeklesschema’s beschrijven drie oefeningen voor vaardigheden die horen bij fonemisch bewustzijn:

• Auditieve synthese: het herkennen van woorden die met verlengde klankwaarde worden uitgesproken (belangrijk voor het lezen).

• Auditieve analyse: het in de goede volgorde onderscheiden van klanken in woorden (belangrijk voor spelling).

• Letterkennis: het koppelen van klanken aan tekens (belangrijk voor lezen en spellen).

Daarnaast is er een vierde oefening: het leren onthouden van een korte zin (auditief geheugen). De oefeningen zijn doelgericht en sober. De aanpak werkt preventief en voorkomt lees- en spellingproblemen. Naast de lessen vind je in het boek praktische tips voor klassenmanagement, differentiatie en registratie. Alle benodigde materialen zijn via downloads beschikbaar. Kwaliteitscoördinatoren (intern begeleiders), taalcoördinatoren en leesspecialisten kunnen met behulp van dit boek de kwaliteit van het voorbereidend lees- en spellingonderwijs in groep 2 verbeteren en borgen. Opleidingen kunnen het inzetten voor de vakdidactiek van voorbereidend lezen en spellen. Leerkrachten in groep 2 kunnen met dit praktijkboek meteen aan de slag!

Herziene versie

Differentiëren is te leren!

Afstemmen op verschillen in het vo en mbo

Deze in 2026 herziene uitgave van Differentiëren is te leren! laat op praktische wijze zien hoe je afstemt op verschillen tussen je leerlingen. Geschikt voor het vo én mbo.

Lang is gedacht dat differentiëren in de les in het voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs niet nodig is. Leerlingen gaan immers al naar diverse onderwijstypes. Maar veel docenten weten inmiddels beter: er zijn wel degelijk verschillen tussen leerlingen in één klas, bijvoorbeeld in beheersingsniveau, instructiebehoefte, interesse, leervoorkeur, prestaties en/of tempo. Hoe stem je af op die verschillen en hoe haal je het maximale uit de leerlingen? Dit praktische boek geeft handvatten, voorbeelden en toepassingsmogelijkheden om differentiatie in jouw lessen vorm en inhoud te geven. De auteurs beschrijven hoe je differentieert in instructie, verwerking en/of leertijd. Ook is er aandacht voor formatief handelen, differentiëren bij toetsing, differentiëren met ICT en differentiëren schoolbreed. Dit boek maakt duidelijk dat differentiëren in het voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs – hoe ingewikkeld soms ook – écht mogelijk is. Als je de kunst van het differentiëren eenmaal verstaat, draag je bij aan betere leeropbrengsten en vergroot je de kansen van al jouw leerlingen.